Jak prawidłowo wypowiedzieć umowę
Wypowiedzenie to jednostronne oświadczenie woli, które powoduje rozwiązanie umowy z upływem określonego okresu. Forma i okres zależą od typu umowy. Niezachowanie właściwej formy lub terminu może skutkować nieważnością wypowiedzenia lub roszczeniami odszkodowawczymi drugiej strony.
Wypowiedzenie umowy o pracę
Okres wypowiedzenia zgodnie z art. 36 Kodeksu pracy zależy od stażu u danego pracodawcy:
| Staż u pracodawcy | Okres wypowiedzenia |
|---|---|
| krócej niż 6 miesięcy | 2 tygodnie |
| co najmniej 6 miesięcy | 1 miesiąc |
| co najmniej 3 lata | 3 miesiące |
Okresy liczone w tygodniach kończą się w sobotę, miesięczne — ostatniego dnia miesiąca. Wypowiedzenie wymaga formy pisemnej (art. 30 § 3 KP). Pracownik nie musi podawać przyczyny — pracodawca tak (gdy umowa na czas nieokreślony).
Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron
Najszybsza i najbardziej elastyczna droga (art. 30 § 1 pkt 1 KP) — strony same ustalają datę rozwiązania, bez okresów wypowiedzenia. Wymaga zgody obu stron: Twoje pismo jest propozycją, dopóki pracodawca jej nie zaakceptuje. Uwaga na zasiłek dla bezrobotnych — przy porozumieniu stron prawo do zasiłku przysługuje zwykle po 90 dniach (poza wyjątkami, np. porozumienie z powodu likwidacji stanowiska).
Wypowiedzenie umowy zlecenia
Zgodnie z art. 746 KC zlecenie może wypowiedzieć każda ze stron w dowolnym momencie — ustawa nie przewiduje ustawowego okresu wypowiedzenia:
- Zleceniodawca (art. 746 § 1 KC) — powinien zwrócić zleceniobiorcy wydatki i zapłacić część wynagrodzenia odpowiadającą dotychczasowym czynnościom; przy wypowiedzeniu bez ważnego powodu odpowiada też za szkodę.
- Zleceniobiorca (art. 746 § 2 KC) — przy zleceniu odpłatnym wypowiedzenie bez ważnego powodu rodzi odpowiedzialność za szkodę.
- Art. 746 § 3 KC — nie można z góry zrzec się prawa wypowiedzenia z ważnych powodów; taka klauzula w umowie jest nieskuteczna.
Umowny okres wypowiedzenia (np. 7 lub 14 dni) jest dopuszczalny i wiąże strony. Po rozwiązaniu zleceniodawca ma obowiązek rozliczyć składki ZUS i PIT za okres faktycznego wykonywania zlecenia.
Umowa o dzieło — odstąpienie, nie wypowiedzenie
Umowa o dzieło jest umową rezultatu, więc nie „wypowiada się” jej, a odstępuje od niej:
| Podstawa | Kto | Kiedy |
|---|---|---|
| art. 635 KC | zamawiający | gdy wykonawca opóźnia się z rozpoczęciem lub ukończeniem dzieła — bez wyznaczania dodatkowego terminu |
| art. 636 KC | zamawiający | wadliwe/sprzeczne z umową wykonanie — po bezskutecznym wezwaniu do zmiany sposobu wykonania |
| art. 644 KC | zamawiający | w każdym czasie przed ukończeniem dzieła, za zapłatą wynagrodzenia pomniejszonego o oszczędności wykonawcy |
| art. 640 KC | wykonawca | gdy zamawiający nie współdziała (nie dostarcza materiałów, danych) po wezwaniu |
Wypowiedzenie umowy najmu
Najem na czas oznaczony zasadniczo nie podlega wypowiedzeniu, chyba że umowa wyraźnie to przewiduje (art. 673 § 3 KC). Najem na czas nieoznaczony można wypowiedzieć z zachowaniem terminów ustawowych: 3 miesiące dla nieruchomości (art. 688 KC), 1 miesiąc dla rzeczy ruchomych (art. 673 § 2 KC). W najmie lokali mieszkalnych obowiązuje ustawa o ochronie praw lokatorów z dodatkowymi ograniczeniami dla wynajmującego.
Wypowiedzenie umowy B2B
Umowa o świadczenie usług B2B podlega przepisom o zleceniu (art. 750 i nast. KC). Każda ze stron może ją wypowiedzieć w każdym czasie (art. 746 § 1 KC), o ile umowa nie stanowi inaczej. Praktyka rynkowa: 14-30 dni okresu wypowiedzenia. Wypowiedzenie z ważnych powodów nie może być z góry zrzeczone (art. 746 § 3 KC).
Wypowiedzenie OC pojazdu
Trzy podstawy prawne (ustawa z 22.05.2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych):
- Art. 28 — najpóźniej na 1 dzień przed końcem okresu ubezpieczenia (zapobiega automatycznemu przedłużeniu)
- Art. 31 — przy zakupie pojazdu, w każdym czasie do końca okresu ubezpieczenia poprzedniego właściciela
- Art. 28a — przy podwójnym ubezpieczeniu, gdy nieświadomie kupiłeś drugą polisę
Forma wypowiedzenia
- UoP: pisemna pod rygorem skuteczności (art. 30 § 3 KP)
- Porozumienie stron: najlepiej pisemna, podpisana przez obie strony (dowód zgody)
- Zlecenie / o dzieło: dowolna, ale forma pisemna lub e-mail z potwierdzeniem to standard dowodowy
- Najem mieszkania: pisemna z podaniem przyczyny pod rygorem nieważności (art. 11 ustawy o ochronie lokatorów)
- B2B: dowolna, jeśli umowa nie wymaga formy pisemnej
- OC: pisemna, doręczona w terminie ustawowym
FAQ
Czy mogę wysłać wypowiedzenie e-mailem?
UoP — nie (musi być forma pisemna z podpisem). Zlecenie, B2B i OC — zazwyczaj tak, ale zachowaj potwierdzenie odbioru. Bezpieczniej list polecony za potwierdzeniem.
Jaki jest okres wypowiedzenia umowy zlecenia?
Ustawa nie przewiduje okresu wypowiedzenia — zlecenie można wypowiedzieć w każdym czasie (art. 746 KC). Umowny okres wiąże strony, ale prawa wypowiedzenia z ważnych powodów nie można się z góry zrzec.
Czy umowę o dzieło można wypowiedzieć?
Nie — od umowy o dzieło się odstępuje: art. 635 KC (opóźnienie), art. 636 KC (wadliwe wykonanie) lub art. 644 KC (odstąpienie zamawiającego za zapłatą wynagrodzenia).
Czy mogę wycofać wypowiedzenie?
Tylko za zgodą drugiej strony. Po doręczeniu wypowiedzenie wywołuje skutek prawny i jednostronnie nie możesz się z niego wycofać.
Co z urlopem przy wypowiedzeniu UoP?
Pracodawca może udzielić urlopu w okresie wypowiedzenia (art. 167(1) KP). Niewykorzystany urlop = ekwiwalent pieniężny w ostatnim dniu pracy.
Usługi świadczone przez InInk nie stanowią porady prawnej.