Używamy wyłącznie niezbędnych plików cookies / local storage do utrzymania sesji, ustawień workspace i preferencji UI. Nie używamy cookies marketingowych ani analitycznych stron trzecich. Szczegóły w Polityce prywatności.

    Polityka

    Słownik przepisów

    Wzory umów InInk nie odsyłają do artykułów bez wyjaśnienia. W treści umowy opisujemy mechanizm prawny zrozumiałym językiem, a numer przepisu podajemy w nawiasie. Poniżej pełna lista odwołań używanych w naszych wzorach wraz z wyjaśnieniem.

    Przepisy opisane w treści umowy

    Sposoby rozwiązania umowy o pracę

    art. 30, 32–36 i 52–55 KP · Kodeks pracy

    Kodeks pracy przewiduje trzy tryby zakończenia zatrudnienia: porozumienie stron, wypowiedzenie z zachowaniem okresu wypowiedzenia oraz rozwiązanie bez wypowiedzenia (dyscyplinarne lub z przyczyn niezawinionych, a także przez pracownika w razie ciężkiego naruszenia obowiązków przez pracodawcę).

    W umowie brzmi to tak: „rozwiązana za porozumieniem stron, za wypowiedzeniem z zachowaniem okresu wypowiedzenia albo bez wypowiedzenia w przypadkach wskazanych w Kodeksie pracy (art. 30, 32–36 i 52–55 KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Limit umów na czas określony

    art. 25¹ KP · Kodeks pracy

    Przepis ogranicza zarówno liczbę kolejnych umów na czas określony między tymi samymi stronami, jak i łączny okres takiego zatrudnienia. Po przekroczeniu limitu umowa z mocy prawa traktowana jest jak umowa na czas nieokreślony.

    W umowie brzmi to tak: „łączny czas zatrudnienia na umowach na czas określony oraz liczba takich umów są ograniczone; przekroczenie limitu powoduje, że umowa jest traktowana jak zawarta na czas nieokreślony (art. 25¹ KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Okres próbny a limit umów terminowych

    art. 25¹ KP · Kodeks pracy

    Umowa na okres próbny ma odrębny reżim (art. 25 § 2 KP) i pozostaje poza limitem umów na czas określony.

    W umowie brzmi to tak: „Umowa na okres próbny nie jest umową na czas określony w rozumieniu przepisów o limicie umów terminowych — okresu próbnego nie wlicza się ani do liczby takich umów, ani do łącznego okresu zatrudnienia na czas określony (art. 25¹ KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Kary porządkowe

    art. 108–113 KP · Kodeks pracy

    Pracodawca nie może nałożyć na pracownika kary umownej. Dopuszczalne są wyłącznie kary porządkowe: upomnienie, nagana i — w wąskim zakresie — kara pieniężna, zawsze po wysłuchaniu pracownika i z prawem wniesienia sprzeciwu.

    W umowie brzmi to tak: „kary porządkowe (upomnienie, nagana, kara pieniężna) mogą być stosowane wyłącznie w przypadkach i trybie określonych w Kodeksie pracy, po uprzednim wysłuchaniu Pracownika (art. 108–113 KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Normy czasu pracy

    art. 129 KP · Kodeks pracy

    Czas pracy jest limitowany dwiema normami: dobową oraz przeciętną tygodniową liczoną w przyjętym okresie rozliczeniowym. Przekroczenie norm rodzi obowiązek rozliczenia nadgodzin.

    W umowie brzmi to tak: „normy czasu pracy określone w Kodeksie pracy — dobową i przeciętną tygodniową w przyjętym okresie rozliczeniowym (art. 129 KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Dodatki za nadgodziny, noc, niedziele i święta

    art. 151¹, 151⁸, 151¹¹ § 2–3 KP · Kodeks pracy

    Za pracę ponad normy oraz w porze nocnej pracownikowi przysługuje dodatek (art. 151¹, 151⁸ KP). Za pracę w niedzielę lub święto, za którą nie udzielono dnia wolnego, dodatek 100% wynika z art. 151¹¹ § 2–3 KP; art. 151⁹ KP jedynie definiuje pracę w niedzielę i święto.

    W umowie brzmi to tak: „ustalane według dodatków przewidzianych w Kodeksie pracy za pracę w godzinach nadliczbowych, w porze nocnej oraz w niedziele i święta (art. 151¹, 151⁸ oraz art. 151¹¹ § 2–3 KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 18.08.2026

    Odpowiedzialność materialna pracownika

    art. 114–122 KP · Kodeks pracy

    Przy winie nieumyślnej odszkodowanie obejmuje wyłącznie rzeczywistą stratę pracodawcy i jest limitowane do trzymiesięcznego wynagrodzenia pracownika (art. 119 KP). Wina umyślna oznacza pełną odpowiedzialność, także za utracone korzyści (art. 122 KP).

    W umowie brzmi to tak: „przy winie nieumyślnej Pracownik odpowiada wyłącznie za rzeczywistą stratę Pracodawcy, a odszkodowanie nie może przewyższać kwoty trzymiesięcznego wynagrodzenia przysługującego Pracownikowi w dniu wyrządzenia szkody (art. 114–115 i art. 119 KP); przy winie umyślnej Pracownik odpowiada w pełnej wysokości (art. 122 KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Praca zdalna

    art. 67¹⁸–67³³ KP · Kodeks pracy

    Praca zdalna wymaga uzgodnienia (przy zawarciu umowy albo w trakcie zatrudnienia) i wiąże się z obowiązkiem pokrycia przez pracodawcę kosztów energii i łączności — przez ekwiwalent lub ryczałt.

    W umowie brzmi to tak: „na zasadach pracy zdalnej określonych w Kodeksie pracy, uzgodnionych odrębnym porozumieniem (art. 67¹⁸–67³³ KP); w razie wykonywania pracy zdalnej Pracodawca pokrywa koszty jej wykonywania — w formie ekwiwalentu albo ryczałtu określonego odrębnym porozumieniem lub regulaminem (art. 67²⁴ KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Wymiar urlopu wypoczynkowego

    art. 154 § 1 KP · Kodeks pracy

    Wymiar urlopu zależy od łącznego stażu pracy (z zaliczeniem okresów nauki). Przy zatrudnieniu w części roku urlop przysługuje proporcjonalnie.

    W umowie brzmi to tak: „urlop wypoczynkowy w wymiarze 20 lub 26 dni w roku kalendarzowym — w zależności od stażu pracy (art. 154 § 1 KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Urlop przy zatrudnieniu w części roku

    art. 153–154 KP · Kodeks pracy

    W pierwszym roku pracy urlop nabywa się cząstkowo, z upływem każdego miesiąca zatrudnienia; przy krótkiej umowie wymiar liczy się proporcjonalnie.

    W umowie brzmi to tak: „urlop wypoczynkowy w wymiarze proporcjonalnym do okresu zatrudnienia w roku kalendarzowym — w pierwszym roku pracy nabywany z upływem każdego miesiąca pracy (art. 153–154 KP)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Rękojmia za wady

    art. 556 i nast. KC · Kodeks cywilny

    Rękojmia to ustawowa odpowiedzialność sprzedawcy za wady fizyczne i prawne rzeczy. Uprawnienia kupującego obejmują naprawę, wymianę, obniżenie ceny i odstąpienie od umowy.

    W umowie brzmi to tak: „rękojmi za wady — Kupujący może żądać naprawy, wymiany, obniżenia ceny albo odstąpić od umowy na zasadach Kodeksu cywilnego (art. 556 i nast. KC)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Rękojmia za wady dzieła

    art. 638 w zw. z art. 556 i nast. KC · Kodeks cywilny

    Do umowy o dzieło stosuje się odpowiednio przepisy o rękojmi przy sprzedaży. Zamawiający może żądać usunięcia wady, a przy wadzie istotnej — odstąpić od umowy.

    W umowie brzmi to tak: „rękojmi za wady Dzieła — Zamawiający może żądać usunięcia wady, obniżenia wynagrodzenia, a przy wadzie istotnej odstąpić od umowy; do rękojmi za wady dzieła stosuje się odpowiednio przepisy o rękojmi przy sprzedaży (art. 638 w zw. z art. 556 i nast. KC)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Przepisy o najmie

    art. 659–679 KC · Kodeks cywilny

    Przepisy o najmie regulują m.in. czynsz, obowiązki utrzymania rzeczy, nakłady, wypowiedzenie i zwrot lokalu. Uzupełniają umowę tam, gdzie strony czegoś nie ustaliły.

    W umowie brzmi to tak: „W sprawach nieuregulowanych Umową stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego o najmie (art. 659–679 KC)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Umowy o świadczenie usług

    art. 750 w zw. z art. 734 i nast. KC · Kodeks cywilny

    Do umów o świadczenie usług, które nie są uregulowane odrębnie, stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu — m.in. o wypowiedzeniu, wynagrodzeniu i zwrocie wydatków.

    W umowie brzmi to tak: „przepisy o zleceniu stosowane odpowiednio do umów o świadczenie usług (art. 750 w zw. z art. 734 i nast. KC)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Zabezpieczenie roszczeń

    art. 730 i nast. KPC · Kodeks postępowania cywilnego

    Sąd może udzielić zabezpieczenia jeszcze przed procesem, jeśli roszczenie jest uprawdopodobnione, a brak zabezpieczenia utrudni wykonanie orzeczenia lub osiągnięcie celu postępowania.

    W umowie brzmi to tak: „zabezpieczenia roszczeń przed wszczęciem lub w toku postępowania (art. 730 i nast. KPC)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Zabezpieczenie dowodów w sprawach własności intelektualnej

    art. 479⁹⁸ i nast. KPC · Kodeks postępowania cywilnego

    W sprawach własności intelektualnej istnieje odrębna procedura zabezpieczenia dowodów oraz wyjawienia i wydania środka dowodowego, ułatwiająca wykazanie naruszenia.

    W umowie brzmi to tak: „zabezpieczenia dowodów w postępowaniu w sprawach własności intelektualnej (art. 479⁹⁸ i nast. KPC)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Ochrona tajemnicy przedsiębiorstwa

    art. 11–15 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji · Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji

    Informacje mające wartość gospodarczą, nieujawnione i chronione przez przedsiębiorcę, są tajemnicą przedsiębiorstwa. Ich naruszenie jest czynem nieuczciwej konkurencji i daje roszczenia cywilne.

    W umowie brzmi to tak: „podlegają ochronie jako tajemnica przedsiębiorstwa, a ich ujawnienie, wykorzystanie lub pozyskanie stanowi czyn nieuczciwej konkurencji (art. 11–15 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji)”

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Przepisy, które zostają w treści

    W kilku miejscach samo powołanie przepisu ma znaczenie prawne — np. jako oświadczenie stron lub podstawa umowy. Tam nie zastępujemy go opisem, ale wyjaśniamy tutaj, co oznacza.

    Charakter umowy — brak stosunku pracy

    art. 22 § 1 i § 1¹ KP · Kodeks pracy

    Przepis definiuje stosunek pracy i zakazuje zastępowania go umową cywilnoprawną przy zachowaniu cech zatrudnienia (podporządkowanie, wyznaczone miejsce i czas).

    Dlaczego zostaje w umowie: Samo powołanie przepisu w oświadczeniu stron ma wartość dowodową przy kontroli PIP i w sporze o ustalenie istnienia stosunku pracy.

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Powierzenie przetwarzania danych

    art. 28 RODO · RODO (rozporządzenie 2016/679)

    Art. 28 RODO jest podstawą umowy powierzenia, a jego ust. 3 wylicza obowiązkowe elementy takiej umowy.

    Dlaczego zostaje w umowie: Odwołanie stanowi podstawę prawną umowy i wyznacza jej obowiązkową treść.

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Podstawa przetwarzania danych

    art. 6 ust. 1 RODO · RODO (rozporządzenie 2016/679)

    Przepis wylicza dopuszczalne podstawy przetwarzania: zgoda, umowa, obowiązek prawny, żywotne interesy, zadanie publiczne, uzasadniony interes.

    Dlaczego zostaje w umowie: Wskazanie podstawy przetwarzania jest standardem klauzul informacyjnych i wymogiem rozliczalności.

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Odesłanie do Kodeksu cywilnego

    art. 300 KP · Kodeks pracy

    W sprawach nieuregulowanych prawem pracy stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego, o ile nie są sprzeczne z zasadami prawa pracy.

    Dlaczego zostaje w umowie: To reguła kolizyjna — jej treścią jest samo odesłanie, nie da się jej opisać bez powołania przepisu.

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Rodzaje umów o pracę

    art. 25 § 1 i § 2 KP · Kodeks pracy

    Umowę o pracę zawiera się na okres próbny, na czas określony albo na czas nieokreślony; okres próbny ma odrębny reżim.

    Dlaczego zostaje w umowie: Odwołanie kwalifikuje rodzaj umowy — element konstrukcyjny stosunku pracy.

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Swoboda umów

    art. 353¹ KC · Kodeks cywilny

    Strony mogą ułożyć stosunek prawny według swojego uznania, byleby treść umowy nie sprzeciwiała się ustawie, zasadom współżycia społecznego ani właściwości zobowiązania.

    Dlaczego zostaje w umowie: Powołanie w preambule wskazuje podstawę swobody kontraktowej, na której strony się oparły.

    Weryfikacja brzmienia: 12.08.2026

    Słownik ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Opisujemy mechanizm przepisu, a nie konkretne kwoty i terminy, które mogą się zmieniać wraz z nowelizacjami.