TL;DR
- CEIDG — Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej. Dla jednoosobowej działalności (JDG) i wspólników spółki cywilnej. Bezpłatnie, online, w 1 dzień.
- KRS — Krajowy Rejestr Sądowy. Dla spółek prawa handlowego (sp. z o.o., S.A., sp.j., sp.k., sp.p., P.S.A.) i organizacji (fundacje, stowarzyszenia).
- PRS — Portal Rejestrów Sądowych (prs.ms.gov.pl). To kanał elektroniczny do KRS, obowiązkowy od 1 lipca 2021 r. dla wszystkich wniosków do rejestru przedsiębiorców.
- S24 to osobny portal dla rejestracji spółki "z wzorca" w 24 h — alternatywa, a nie zamiennik PRS.
CEIDG — dla jednoosobowej działalności
Kto się rejestruje
- Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą (JDG).
- Wspólnicy spółki cywilnej (każdy osobno).
Jak
- biznes.gov.pl → wniosek CEIDG-1,
- logowanie: profil zaufany / e-dowód / podpis kwalifikowany / login.gov.pl,
- czas: 1 dzień roboczy (zwykle natychmiast).
Koszt
- 0 zł — rejestracja, zmiany, zawieszenie, wykreślenie.
Co dostajesz
- wpis do CEIDG (równocześnie zgłoszenie do US, GUS, ZUS),
- NIP (jeśli nie miałeś),
- REGON automatycznie,
- zgłoszenie do ZUS jako płatnik składek.
Obowiązki po rejestracji
- VAT-R — przed pierwszą sprzedażą opodatkowaną VAT,
- ZUS ZUA/ZZA — w 7 dni (jeśli nie objęty ulgą na start),
- rachunek firmowy — przy obrotach B2B powyżej 15 tys. zł,
- e-Doręczenia — obowiązek dla nowych JDG od 1 stycznia 2025 r.
KRS — dla spółek i organizacji
KRS składa się z trzech rejestrów:
- Rejestr przedsiębiorców — spółki handlowe, spółdzielnie, oddziały przedsiębiorców zagranicznych.
- Rejestr stowarzyszeń i innych organizacji społecznych — fundacje, stowarzyszenia, OPP.
- Rejestr dłużników niewypłacalnych (zlikwidowany 1.12.2020, dane przeniesione do KRZ).
Kogo dotyczy rejestr przedsiębiorców
- sp. z o.o., S.A., P.S.A. (prosta spółka akcyjna),
- sp.j., sp.k., sp.k.a., sp.p. (partnerska),
- spółdzielnie, przedsiębiorstwa państwowe, instytuty badawcze,
- oddziały i przedstawicielstwa firm zagranicznych.
Kanały wpisu do KRS
| Kanał | Co obsługuje | Forma umowy | Czas |
|---|---|---|---|
| PRS (prs.ms.gov.pl) | wszystkie wnioski tradycyjne | akt notarialny | 7–30 dni |
| S24 (s24.ms.gov.pl) | rejestracja i zmiany sp. z o.o., sp.j., sp.k. | wzorzec elektroniczny | 24 h |
Forma papierowa nie istnieje od 1.07.2021 — wszystkie wnioski do rejestru przedsiębiorców są wyłącznie elektroniczne.
Opłaty (rejestracja nowej spółki)
- Tryb tradycyjny (PRS): 500 zł + 100 zł MSiG = 600 zł + taksa notarialna.
- Tryb S24: 250 zł + 100 zł MSiG = 350 zł.
- PCC 0,5% kapitału zakładowego w obu trybach.
PRS — czym dokładnie jest
Portal Rejestrów Sądowych (prs.ms.gov.pl) to elektroniczny system Ministerstwa Sprawiedliwości, przez który składasz:
- wniosek o wpis spółki założonej u notariusza,
- wniosek o zmianę danych (zarząd, kapitał, siedziba, PKD),
- sprawozdania finansowe (Repozytorium Dokumentów Finansowych — RDF),
- wnioski do rejestru stowarzyszeń i fundacji.
Logowanie: profil zaufany, e-dowód, kwalifikowany podpis. Każdy dokument musi być podpisany elektronicznie przez wszystkich uprawnionych (zarząd zgodnie z reprezentacją).
Porównanie — który rejestr dla mnie
| Sytuacja | Rejestr | Tryb |
|---|---|---|
| Freelancer, mała usługa, sklep online JDG | CEIDG | biznes.gov.pl |
| Wspólnicy spółki cywilnej | CEIDG (każdy osobno) | biznes.gov.pl |
| Sp. z o.o. — standardowa, kapitał pieniężny | KRS | S24 |
| Sp. z o.o. z aportem / inwestorem | KRS | PRS (po notariuszu) |
| Spółka jawna małżonków | KRS | S24 lub PRS |
| Sp.k. (komandytowa) | KRS | S24 lub PRS |
| P.S.A. (prosta spółka akcyjna) | KRS | tylko PRS |
| S.A. (spółka akcyjna) | KRS | tylko PRS |
| Fundacja, stowarzyszenie | KRS | PRS |
Obowiązki wspólne — niezależnie od rejestru
- CRBR — beneficjent rzeczywisty, 14 dni od wpisu (kara do 1 mln zł).
- e-Doręczenia (ADE) — adres do doręczeń elektronicznych, aktywny od dnia rejestracji.
- NIP-8 dla spółek (dane uzupełniające) — 21 dni od wpisu KRS.
- VAT-R — jeśli będziesz czynnym podatnikiem VAT.
- PUE ZUS / e-Urząd Skarbowy — założenie kont firmowych.
- Sprawozdanie finansowe — spółki KRS składają w RDF w 15 dni od zatwierdzenia.
Najczęstsze nieporozumienia
"PRS i S24 to to samo." Nie. PRS = portal do KRS, akt notarialny. S24 = portal do KRS, wzorzec elektroniczny. Oba prowadzą do tego samego rejestru przedsiębiorców KRS.
"Spółka z CEIDG." Nie istnieje. CEIDG to wyłącznie rejestr osób fizycznych prowadzących JDG i wspólników spółek cywilnych. Spółka cywilna sama w sobie nie jest podmiotem prawa — to umowa między wspólnikami.
"Muszę iść do sądu osobiście." Nie. Od 2021 r. wszystkie wnioski do KRS są wyłącznie elektroniczne. Papierowe wnioski są zwracane bez rozpoznania.
FAQ
Czy mogę przekształcić JDG w sp. z o.o.? Tak — procedura przekształcenia (art. 5841 KSH), wymaga planu przekształcenia, biegłego, aktu notarialnego i wpisu do KRS.
Ile trwa wpis w PRS? Ustawowo 7 dni, realnie 14–30 dni (różnice między wydziałami).
Czy fundacja może iść przez S24? Nie. Fundacje i stowarzyszenia rejestrują się wyłącznie przez PRS.
Usługi świadczone przez InInk nie stanowią porady prawnej.